Xocalı faciəsi haqqında sözlər: 83 anım sözü və dördlük

Xocalı faciəsinin ildönümü hər il 26 Fevralda anılır; 26 Fevral 2027-ci ildə (cümə) faciədən 35 il ötəcək. Rəsmi Azərbaycan mənbələrinə görə, 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalıda 613 dinc sakin həlak olub. Aşağıda qısa anım sözləri, statuslar, məktəb tədbiri üçün mətnlər və dördlüklər daxil olmaqla 83 orijinal anım sözü toplanıb.

Faciə haqqında · Bərpa və qayıdış · Qısa sözlər · Qurbanların xatirəsinə · Statuslar · Məktəb tədbiri · Gənc nəsil üçün · Qayıdış sözləri · Dördlüklər · İnşa fikirləri · Uzun mesajlar · Suallar

Xocalı faciəsi: tarix və rəsmi rəqəmlər

Xocalı Qarabağda, Xankəndi ilə Ağdam arasında yerləşən şəhərdir. Prezidentin 25 fevral 2025-ci il tarixli Sərəncamında göstərildiyi kimi, faciə ərəfəsində aylarla mühasirədə qalan şəhərdə təxminən 2500 sakin yaşayırdı. 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə baş verən hadisələr Azərbaycanda rəsmi olaraq “Xocalı soyqırımı” kimi anılır: Milli Məclisin 24 fevral 1994-cü il tarixli qərarı ilə 26 Fevral “Xocalı soyqırımı günü” elan edilib.

Rəqəmlər Prezidentin 25 fevral 2025-ci il tarixli Sərəncamına və Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin məlumatına əsaslanır. 2008-ci ildə Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə “Xocalıya ədalət” beynəlxalq məlumatlandırma kampaniyası başladılıb. Həmin sərəncamda bildirilir ki, Xocalı hadisələrini 18 ölkənin parlamenti, ABŞ-ın 24 ştatı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı və Türk Dövlətləri Təşkilatı soyqırımı kimi tanıyıb.

Hər il 26 Fevralda Bakının Xətai rayonundakı “Ana harayı” abidəsi ziyarət olunur, məktəblərdə və müəssisələrdə anım tədbirləri keçirilir, bir dəqiqəlik sükutla qurbanlar yad edilir. Bu üslubda başqa bir anım səhifəsi – 20 Yanvar haqqında anım sözləri də hazırlanıb, tarixi hadisələrin ardıcıllığını isə Azərbaycan tarixinin əsas tarixləri cədvəlində izləmək olar.

Xocalının bərpası və keçmiş sakinlərin qayıdışı

Xocalı şəhəri 2023-cü il sentyabrın 19–20-də keçirilən lokal antiterror tədbirlərindən sonra Azərbaycanın nəzarətinə keçib. 15 oktyabr 2023-cü ildə Prezident İlham Əliyev Xocalıda Azərbaycan bayrağını qaldırıb. Prezidentin 25 fevral 2025-ci il tarixli Sərəncamı ilə Xocalı şəhərində Xocalı soyqırımı memorial kompleksinin yaradılmasına 18,3 milyon manat ayrılıb.

Keçmiş məcburi köçkünlərin rayona qayıdışı 2025-ci ildə başlayıb: Trend agentliyinin məlumatına görə, iyulda Xanyurdu və Təzəbinə, sentyabrda isə Seyidbəyli kəndinə ilk ailələr köçürülüb. Report-un 2026-cı ilin fevralında yaydığı məlumata görə, Xocalı şəhərində 144 ailə (651 nəfər), rayon üzrə isə ümumilikdə 950 ailə (3916 nəfər) məskunlaşıb. Bölgəyə səfər etmək istəyənlər üçün icazə qaydaları Qarabağa səyahət bələdçisində izah olunub.

Qısa Xocalı anım sözləri

Bir-iki cümləlik bu sözlər 26 Fevralda SMS, WhatsApp mesajı və ya qısa paylaşım üçün uyğundur.

• 26 Fevral – Xocalının itirdiyi hər bir canı ehtiramla anırıq.
• Xocalı qurbanlarının xatirəsi qəlbimizdə əbədi yaşayır.
• Bu gün bütün Azərbaycan Xocalı üçün susur, Xocalı üçün dua edir.
• Xocalının körpələri, anaları, qocaları – sizi unutmuruq.
• O qış gecəsinin ağrısı illər keçsə də yaddaşımızdan silinmir.
• Xocalı bizim yaramız, yaddaşımız və ədalət arzumuzdur.
• Həlak olan hər bir dinc sakinin adı bizə əmanətdir.
• Xocalını anmaq insan həyatına sahib çıxmaq deməkdir.
• Xocalı üçün ədalət kin yox, yaddaş və həqiqət çağırışıdır.
• Qarlı yollarda qalan hər bir ömrü sükutla anırıq.
• Xocalı unudulmadı, Xocalı yenidən dirçəlir.
• Bu axşam hər evdə Xocalı üçün bir şam yanır.

Xocalı qurbanlarının xatirəsinə sözlər

Həlak olan dinc sakinləri, yetim qalan uşaqları və itkin düşənlərin yaxınlarını anmaq üçün səmimi cümlələr.

• Xocalının həlak olan sakinləri, sizin adlarınız bu xalqın yaddaşında heç vaxt solmayacaq. Ruhlarınız şad olsun.
• O gecə həyatı yarımçıq qalan körpələrin xatirəsi qarşısında baş əyirik. Onların gülüşü bizim üçün ən böyük itkidir.
• Övladlarını qorumağa çalışan anaların cəsarəti hər il bu gün yenidən xatırlanır.
• Xocalının müdafiəçiləri son nəfəsədək öz şəhərini və sakinlərini qorudular. Xatirələri ehtiramla yad olunur.
• Səkkiz ailə bütünlüklə məhv oldu, 25 uşaq hər iki valideynini itirdi. Bu ağrı unudulmur.
• Taleyi bu günə qədər məlum olmayan insanların yaxınlarına səbr diləyirik. Onların taleyinin aydınlaşması hamımızın ümididir.
• Xocalının hər bir qurbanı ayrıca bir həyat, ayrıca bir ailə, ayrıca bir arzu idi.
• Qarlı meşə yollarında yarımçıq qalan ömürlərin xatirəsi bizə insan həyatının dəyərini xatırladır.
• Xocalıda həlak olan qocaların müdrikliyi, gənclərin arzusu, uşaqların sevinci bu gün bizim duamızdadır.
• Ruhunuz rahat olsun, əziz xocalılar. Sizin şəhəriniz yenidən işıqlanır.

Xocalı statusları

Instagram, Facebook və WhatsApp statusu üçün qısa, sakit tonlu cümlələr.

• 26 Fevral. Xocalı. Unutmuruq.
• Yaddaş susmur, Xocalı yaşayır.
• Bu gecə bir şəhərin ağrısını bütün xalq bölüşür.
• Xocalı – qəlbimizin ən dərin yarası.
• Ədalət gecikə bilər, amma yaddaş heç vaxt yorulmur.
• Qarın ağlığında qalan izlər hələ də ürəyimizdədir.
• Xocalı üçün bir şam yandırdım. Sən də yandır.
• Ağrımız böyükdür, amma ümidimiz ondan da güclüdür.
• Xocalının adı yaddaşımızda, gələcəyi isə öz torpağındadır.
• Bir şəhərin faciəsi, bir xalqın yaddaşı.
• 26 Fevral: sükut, dua, ehtiram.
• Xocalı yenidən qurulur – bu, ən böyük anım sözüdür.

Məktəb tədbiri üçün Xocalı ssenari sözləri

Aşağıdakı cümlələr 26 Fevral anım tədbirində aparıcının ardıcıl istifadə edə biləcəyi ssenari parçalarıdır. Rəqəmlər rəsmi mənbələrə əsaslanır.

• Hörmətli müəllimlər, əziz şagirdlər! Bu gün biz 1992-ci ilin fevralında Xocalıda həlak olan dinc sakinlərin xatirəsini anmaq üçün bir araya gəlmişik.
• Xocalı Qarabağın qədim yaşayış məskənlərindən biridir. 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə bu şəhərin sakinləri böyük faciə ilə üzləşdi.
• Rəsmi məlumatlara görə, həmin gecə 613 nəfər həlak oldu; onların arasında 63 uşaq, 106 qadın və 70 yaşlı insan var idi.
• İndi isə Xocalı qurbanlarının əziz xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad edək. Xahiş edirik, hamı ayağa qalxsın.
• Sükut dəqiqəsi bitdi. Növbəti hissədə şagirdlərimiz Xocalıya həsr olunmuş şeirləri səsləndirəcəklər.
• Əziz şagirdlər, tarixi öyrənmək bizə keçmişi anlamağa və belə faciələrin heç yerdə təkrarlanmaması üçün çalışmağa kömək edir.
• Bu gün Xocalı yenidən qurulur, keçmiş sakinlər doğma yurda qayıdır. Bu, yaddaşla ümidin birləşdiyi andır.
• Xocalının adını unutmamaq, onun hekayəsini düzgün və həqiqətə uyğun danışmaq hər birimizin vəzifəsidir.
• Tədbirimizdə iştirak edən xocalılara və onların ailələrinə dərin hörmətimizi bildiririk.
• Tədbirimiz başa çatır. Xocalı qurbanlarının ruhu şad olsun, yurdumuzda həmişə sülh olsun.

Gənc nəsil üçün Xocalı haqqında sözlər

Məktəblilər və tələbələr üçün yaddaşın ötürülməsinə, məsuliyyətə və gələcəyə yönəlmiş fikirlər.

• Sən Xocalını görməmisən, amma onu tanımalısan: yaddaş nəsildən-nəslə ötürüləndə yaşayır.
• Gənclər, Xocalı haqqında öyrəndiyiniz hər həqiqət bu yaddaşın davamıdır.
• Xocalını anmaq nifrət yox, insan həyatına hörmət və ədalətə inam deməkdir.
• Bu gün Xocalının yenidən salınan küçələrində sizin yaşınızda uşaqlar məktəbə gedir. Bu, yaddaşın ən gözəl davamıdır.
• Xocalının tarixini öyrən, başqasına da öyrət, unudulmağa qoyma.
• Gələcəyi quran nəsil keçmişin ağrısını bilən, amma qəlbində kin deyil, məsuliyyət daşıyan nəsildir.
• Xocalı haqqında oxuduğun hər kitab, dinlədiyin hər xatirə sənin yandırdığın bir şamdır.
• Babalarımızın xatirəsini qorumaq, torpaqlarımızı abad etmək gənclərin ən böyük töhfəsidir.

Xocalının bərpası və qayıdış haqqında sözlər

Xocalının yenidən qurulması və keçmiş sakinlərin qayıdışı ilə bağlı ümid dolu cümlələr.

• Otuz ildən çox ayrılıqdan sonra Xocalının səmasında bayrağımızın dalğalanması qurbanların xatirəsinə ən böyük ehtiramdır.
• Xocalıya qayıdan hər ailə bu şəhərin yaddaşını yenidən evə gətirir.
• Yeni evlərin pəncərələrində yanan işıqlar Xocalının dirçəlişinin ən gözəl nişanəsidir.
• Ayrılıq illərini yaşayan xocalılar indi doğma torpaqda yenidən ocaq qalayır.
• Xocalının yenidən qurulması ağrını silmir, amma ona ümid qatır.
• Babaların illərlə danışdığı Xocalı indi nəvələrin gözü qarşısında yenidən həyat tapır.
• Doğma yurda qayıdış itirilənlərin xatirəsinə verilmiş sözün yerinə yetirilməsidir.
• Xocalıda açılan hər məktəb, hər xəstəxana, hər yeni küçə bu şəhərin həyata qayıtdığını göstərir.

Xocalı haqqında dördlüklər

Bu dördlüklər xeber.azeri.net üçün yazılmış orijinal mətnlərdir; tədbirdə oxumaq və ya statusda paylaşmaq olar. Misralar “/” işarəsi ilə ayrılıb.

• Fevral gecəsi, qar, ayaz, sükut, / Ananın qoynunda donub qaldı ümid. / İllər keçsə də, yaddaş oyaqdır, / Xocalı adı qəlbimə dayaqdır.
• Qarlı meşələrdə izlər itdi, / Bir şəhərin ömrü yarıda bitdi. / Bu gün o izləri yaddaş saxlayır, / Hər ürək Xocalı deyə ağlayır.
• Ədalət gözləyir bu ağrılı yaddaş, / Sükutu dinləyir hər ana, hər qardaş. / Nə kin, nə nifrət – haqqın səsi var, / Xocalı adında insanlıq yaşar.
• Qayıdır xocalı doğma ocağa, / Yeni ev tikilir köhnə torpağa. / Hər pəncərədə bir işıq yanır, / Bu işıq ağrını ümidlə sarır.
• Xocalının daşı, Xocalının yolu, / Xatirə ilə, həsrətlə dolu. / “Bir gün qayıdarıq” deyərdi babam, / Bu gün qayıtdıq – həsrət oldu tamam.
• Qış gecəsindən bahara qədər / Xocalı adı ürəkdə gəzər. / Nəsildən-nəslə ötürülən səs: / Unutmayaq, qoy unutmasın heç kəs!
• Şam yandırdıq bu gün hər pəncərədə, / Xocalı yaşayır hər bir nəfəsdə. / Dua var dilimizdə, kədər gözdə, / Ədalət ümidi hər bir sözdə.
• Yeni bir məktəbə uşaqlar gedir, / Xocalı küçəsi gülüşlə şəndir. / Bu səs o gecənin sükutuna cavab, / Yaddaşla ümidin yazdığı kitab.

Xocalı inşası üçün fikirlər

Şagirdlər “Xocalı faciəsi” mövzusunda inşa yazarkən bu fikirlərdən giriş, əsas hissə və nəticə üçün istifadə edə bilər.

• Xocalı faciəsi Azərbaycan tarixinin ən ağrılı səhifələrindən biridir və ölkəmizdə rəsmi olaraq “Xocalı soyqırımı” kimi anılır.
• 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə baş verən hadisələr minlərlə insanın taleyini dəyişdi.
• Faciəni öyrənmək kin oyatmaq üçün deyil, insan həyatının dəyərini anlamaq və ədaləti müdafiə etmək üçündür.
• Xocalı qurbanlarının xatirəsini yaşatmaq tarixi faktları dəqiq bilməkdən və onları düzgün ötürməkdən başlayır.
• Hər il 26 Fevralda ölkənin hər yerində keçirilən anım tədbirləri xalqımızın yaddaşa sadiqliyini göstərir.
• 2008-ci ildə başlayan “Xocalıya ədalət” kampaniyası faciə haqqında həqiqətin beynəlxalq aləmdə tanıdılmasına yönəlmiş təşəbbüsdür.
• 2023-cü ildən sonra Xocalının bərpası və keçmiş sakinlərin qayıdışı yaddaşın ümidlə birləşdiyini göstərir.
• Xocalının taleyi bizə öyrədir ki, sülh və insan həyatı hər şeydən dəyərlidir.
• Yetim qalan uşaqların, övladını itirən anaların hekayələri tarixin rəqəmlərdən daha artıq olduğunu xatırladır.
• Gənc nəslin vəzifəsi Xocalını unutmamaq, onun yenidən qurulmasında iştirak etmək və ədalətə inamı qorumaqdır.

Uzun Xocalı anım mesajları

Bir neçə cümləlik bu mesajlar yaxınlara, dostlara və ya sosial şəbəkədə geniş paylaşım üçün nəzərdə tutulub.

• Bu gün, 26 Fevralda, Xocalıda həlak olan bütün dinc sakinləri anırıq. Onların arasında körpələr, analar, yaşlı insanlar var idi – hər birinin öz hekayəsi, öz arzusu. Bu hekayələri unutmamağa, yaddaşımızda və dualarımızda yaşatmağa söz veririk. Ruhları şad olsun.
• Əziz dostum, bilirəm ki, bu gün sənin ailən üçün xüsusilə ağırdır. Babanın, nənənin xatirələri hər il yenidən canlanır. Bu kədəri tək daşımadığını bil – hamımız yanındayıq və Xocalının yenidən işıqlandığı günləri birlikdə görürük.
• Otuz ildən çox Xocalının həsrəti ilə yaşayan insanlar indi doğma yurdda yeni evlərin açarlarını alırlar. Bu açarlar təkcə qapıları deyil, illərlə bağlı qalan ürəkləri də açır. Bu gün həlak olanları anarkən qayıdışın sevincini də onların xatirəsinə həsr edirik.
• Xocalını anmaq bizim üçün kin deyil, həqiqətə və insanlığa sədaqətdir. İstəyirik ki, heç bir yerdə, heç bir xalq belə bir gecə yaşamasın. Ədalət arzumuz da, sülh arzumuz da bu yaddaşdan doğur.
• Hər il fevralın son həftəsində evlərdə şam yanır, məktəblərdə sükut dəqiqəsi elan olunur, insanlar abidələrə gül qoyur. Bu sadə hərəkətlər bir xalqın böyük yaddaşının ifadəsidir. Xocalı qurbanlarının xatirəsi əbədi yaşasın.

Xocalı mövzusunda inşa hazırlayan şagirdlər yazını Vətən haqqında sözlər və inşa planı ilə tamamlaya bilərlər.

Tez-tez verilən suallar

Xocalı faciəsi nə vaxt baş verib?

Faciə 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə baş verib. Hər il 26 Fevral anım günü kimi qeyd olunur; 2027-ci ildə faciənin 35-ci ildönümüdür.

Xocalıda neçə nəfər həlak olub?

Rəsmi Azərbaycan mənbələrinə görə, 613 nəfər həlak olub: onlardan 63-ü uşaq, 106-sı qadın, 70-i yaşlı insandır. 1275 nəfər əsir və girov götürülüb, 150 nəfərin taleyi hələ də məlum deyil.

26 Fevral hansı qərarla anım günü elan olunub?

Milli Məclisin 24 fevral 1994-cü il tarixli qərarı ilə 26 Fevral Azərbaycanda “Xocalı soyqırımı günü” kimi təsis edilib.

“Xocalıya ədalət” kampaniyası nədir?

Bu, 2008-ci ildə Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi ilə başlanan beynəlxalq məlumatlandırma kampaniyasıdır. Məqsəd faciə haqqında həqiqəti dünyaya çatdırmaqdır.

Xocalıya qayıdış başlayıbmı?

Bəli. 2025-ci ildən Xocalı rayonunun kəndlərinə və şəhərə köç davam edir; 2026-cı ilin fevralına olan məlumata görə, rayonda 950 ailə məskunlaşıb.

Mənbə: Prezidentin 25 fevral 2025-ci il tarixli Sərəncamı (president.az), Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi, Report.az – Xocalı soyqırımından 34 il ötür, Trend – Xanyurdu və Təzəbinəyə ilk köç, Trend – Seyidbəyliyə ilk köç