Konqo Demokratik Respublikasında Ebola virusunun yayılması davam edir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) oktyabrın 6-na olan məlumatına görə, ölkədə 8728 yoluxma və 4205 ölüm faktı təsdiqlənib. APA-nın “Al Jazeera”yə istinadən oktyabrın 11-də verdiyi xəbərə görə, virus artıq yeddi əyalətdə 64 səhiyyə zonasına yayılıb, Keniyada isə xaricdən gələn şəxsdə ilk yoluxma halı qeydə alınıb.
Epidemiya Bundibugyo tipli Ebola virusu ilə bağlıdır. Bu növ Ebola ailəsinin daha az rast gəlinən nümayəndələrindəndir və ona qarşı təsdiqlənmiş peyvənd və ya xüsusi müalicə vasitəsi hələlik yoxdur. Xəstələrə dəstəkləyici tibbi yardım göstərilir.
Yayılma coğrafiyası genişlənir
ÜST-nin məlumatına görə, Şimali Kivu əyalətinin Alimbonqo bölgəsində ilk dəfə dörd yoluxma halı qeydə alınıb; yoluxanlardan ikisi ölüb. Epidemiyanın mərkəzi İturi əyaləti sayılır – burada ən çox hal qeydə alınıb. Şimali Kivuda isə əyalətlər arasında ən yüksək ölüm faizi müşahidə olunur.
Beynəlxalq tibbi nəşrlərin verdiyi məlumata görə, oktyabrın 4-nə olan rəsmi statistikada 8603 təsdiqlənmiş hal, 4148 ölüm və 2235 sağalma göstərilirdi. Ölüm faizi təxminən 48 faiz təşkil edir. Yalnız bir gündə 59 yeni yoluxma və 34 ölüm faktı bildirilib. Təcrid şöbələrində 896 xəstə müalicə alır.
“Sərhədsiz Həkimlər” təşkilatı Konqoda müalicə mərkəzlərində çarpayı çatışmazlığının yarandığını bildirib. Afrika Xəstəliklərə Nəzarət Mərkəzi (Africa CDC) isə may ayından bəri 50 səhiyyə işçisinin virusdan öldüyünü açıqlayıb.
Keniyada ilk hal: 28 kontakt şəxs müəyyənləşdirilib
Keniyada da xaricdən gələn şəxsdə Ebola virusuna yoluxma faktı təsdiqlənib. Konqoda yaşayan Keniya vətəndaşı Uqanda üzərindən Nayrobiyə səfər edib və oktyabrın 5-də ölüb. Keniya rəsmiləri xəstə ilə təmasda olan 28 nəfəri müəyyənləşdiriblər; onunla eyni təyyarədə olan 23 sərnişin və 4 ekipaj üzvü ilə bağlı araşdırma aparılır.
Keniya bu epidemiya çərçivəsində virusun qeydə alındığı dördüncü ölkə olub. Daha əvvəl Uqandada 20 yoluxma və 2 ölüm qeydə alınmışdı; ÜST avqustun 25-də Uqandada epidemiyanın bitdiyini elan etmişdi. İyunda Fransada da idxal edilmiş bir hal təsdiqlənmişdi. Sentyabrın sonunda isə Konqoda işləyən “Sərhədsiz Həkimlər” əməkdaşının testi müsbət çıxıb və o, Niderlanda təxliyə olunub.
ÜST-nin mövqeyi
ÜST virusun yayılmasının qarşısını almaq üçün xəstələrlə təmasda olan şəxslərin müəyyənləşdirilməsinin və izlənməsinin vacibliyini vurğulayıb. Təşkilat Konqo, Uqanda və Keniyaya səyahət və ticarət məhdudiyyətlərinin tətbiqini tövsiyə etmir.
ÜST-nin Afrika üzrə regional direktoru Mohamed Janabi bildirib: “İndi prioritet istənilən yeni halı tez aşkar etmək üçün sürətlə hərəkət etməkdir”.
Africa CDC-nin epidemioloqları xəbərdarlıq edir ki, son həftələrdə təsdiqlənmiş halların azalması qismən natamam hesabatla bağlı ola bilər: İturi və Şimali Kivunun bəzi ərazilərində təhlükəsizlik problemləri və icma müqaviməti məlumatların toplanmasını çətinləşdirir. Kontakt şəxslərin izlənməsi gözlənilən həcmin yalnız bir hissəsini əhatə edir.
Arxa plan: may ayından davam edən fövqəladə vəziyyət
Epidemiya 2026-cı ilin mayında İturi əyalətində aşkarlanıb. ÜST mayın 17-də vəziyyəti beynəlxalq əhəmiyyətli ictimai səhiyyə fövqəladə halı elan edib. Bundibugyo virusuna qarşı xüsusi peyvənd olmadığından, Zair tipinə qarşı hazırlanmış “Ervebo” peyvəndi klinik sınaq çərçivəsində minlərlə səhiyyə işçisinə vurulub; onun Bundibugyo növünə qarşı effektivliyi hələ qiymətləndirilir. Afrika CDC-nin məlumatına görə, müalicə və təmasdan sonrakı profilaktika üçün bəzi antiviral preparatlar üzrə tədqiqatlar da aparılır.
Ebola virusu xəstə insanın bədən mayeləri ilə birbaşa təmas yolu ilə yayılır. Mütəxəssislər epidemiyanı cilovlamaq üçün erkən aşkarlama, təcrid, kontakt şəxslərin izlənməsi və icmaların məlumatlandırılmasının əsas vasitələr olduğunu bildirirlər.
Mənbə: APA
Şərhlər