Fövqəladə Hallar Nazirliyi (FHN) 22 oktyabr 2026-cı ildə açıqlayıb ki, cari il ərzində Azərbaycanda qeydə alınan yanğınların 50 faizi elektrik avadanlıqlarının quraşdırılması və istismarı zamanı yanğın təhlükəsizliyi qaydalarının pozulması səbəbindən baş verib. Nazirlik Trend agentliyinin sorğusuna cavabında yanğınların 9 faizinin qəsdən yandırma halları olduğunu, 60 faizinin isə yaşayış binalarında və fərdi evlərdə qeydə alındığını bildirib.
Yanğınların əsas səbəbləri
FHN-in təqdim etdiyi statistikaya görə, elektriklə bağlı pozuntulardan sonra ikinci yerdə nəqliyyat vasitələrinin istismarı zamanı yol verilən qayda pozuntuları gəlir. Səbəblər üzrə bölgü belədir:
- elektrik avadanlıqlarının quraşdırılması və istismarı zamanı yanğın təhlükəsizliyi qaydalarının pozulması – 50 faiz;
- nəqliyyat vasitələrinin istismarı zamanı qayda pozuntuları – 18 faiz;
- qəsdən yandırma halları – 9 faiz;
- odla ehtiyatsız davranış – 6 faiz;
- tütün məhsullarından istifadə – 1 faiz;
- məişətdə qaz, kerosin, benzin və digər yanacaqlarla işləyən qurğuların istismarı zamanı qayda pozuntusu – 1 faiz.
Sadalanan səbəblər yanğınların təxminən 85 faizini əhatə edir. Qalan halların hansı səbəblərdən baş verdiyi nazirliyin açıqlamasında ayrıca göstərilməyib. Ümumi yanğın sayı da bu məlumatda açıqlanmayıb.
Yanğınlar ən çox harada baş verir
Hadisə yerləri üzrə bölgüyə əsasən, yanğınların 60 faizi çoxmənzilli yaşayış binalarında və fərdi yaşayış evlərində, 22 faizi nəqliyyat vasitələrində, 7 faizi isə sosial-məişət və mədəniyyət təyinatlı binalarda qeydə alınıb. Yanğınların 3 faizi ticarət obyektlərində, 2 faizi əkin üçün nəzərdə tutulan sahələrdə, 1 faizi isə açıq sahələrdə baş verib.
Bu rəqəmlər göstərir ki, yanğın riski ən çox insanların gündəlik yaşadığı məkanlarda – mənzillərdə və evlərdə cəmlənib. Elektrik pozuntularının payının yüksək olması da məişət elektrik şəbəkəsinin vəziyyəti və cihazlardan istifadə qaydaları ilə birbaşa bağlıdır.
Nəqliyyatla bağlı göstəricilər də diqqət çəkir. Yanğınların 22 faizi nəqliyyat vasitələrində qeydə alınsa da, nazirlik onların 18 faizinin səbəbi kimi nəqliyyat vasitələrinin istismarı zamanı qayda pozuntularını göstərib. Bu fərq avtomobil yanğınlarının bir hissəsinin başqa səbəblərdən, məsələn, qəsdən yandırma və ya odla ehtiyatsız davranış nəticəsində baş verə biləcəyini göstərir. Açıqlamada qəsdən yandırma hallarının hansı obyektlərdə qeydə alındığı ayrıca dəqiqləşdirilməyib.
İnsan itkisi və son həftənin göstəriciləri
Rəsmi statistikaya görə, 2026-cı ilin birinci yarısında, yanvar–iyun aylarında Azərbaycanda baş verən yanğınlarda 22 nəfər həlak olub, 71 nəfər xəsarət alıb.
FHN-in oktyabrın 19-da yaydığı həftəlik məlumata əsasən, “112” qaynar xəttinə daxil olan zənglər üzrə nazirliyin qurumları bir həftə ərzində 149 yanğına çıxış edib. Həmin müddətdə 27 halda köməksiz vəziyyətdə qalma və 4 avtonəqliyyat qəzası faktı üzrə qəza-xilasetmə əməliyyatları aparılıb, 8-i azyaşlı olmaqla 31 nəfər xilas edilib.
Payız-qış mövsümündə nəyə diqqət etməli
Havaların soyuması ilə elektrik qızdırıcılarından, uzadıcılardan və digər məişət cihazlarından istifadə artır ki, bu da elektrik şəbəkəsinə düşən yükü yüksəldir. Yanğın təhlükəsizliyinin ümumi qaydalarına görə, aşağıdakılara əməl etmək riski azaldır:
- bir rozetkaya eyni vaxtda çoxlu güclü cihaz qoşmamaq, zədələnmiş kabel və uzadıcılardan istifadə etməmək;
- işləyən qızdırıcıları nəzarətsiz qoymamaq, onları pərdə, mebel və tez alışan əşyalardan uzaq yerləşdirmək;
- köhnə elektrik naqillərini və avtomatları ixtisaslı elektrikə yoxlatdırmaq;
- avtomobilin elektrik sistemini və yanacaq xətlərini vaxtaşırı texniki baxışdan keçirmək;
- yanğın aşkar edildikdə dərhal “112” xidmətinə zəng etmək.
Şərhlər