Dövlət Vergi Xidməti (DVX) toylarda və şənliklərdə çıxış edən müğənnilərin, musiqiçilərin və aparıcıların necə vergiyə cəlb olunduğunu açıqlayıb. Bizim.Media-nın sorğusuna verilən və oktyabrın 16-da Publika.az-ın yaydığı cavaba görə, fərdi qaydada fəaliyyət göstərən sənətçilər üçün sadələşdirilmiş vergi üzrə aylıq sabit məbləğ 20 manatdır, yekun məbləğ isə ərazi əmsallarından asılı olaraq dəyişir.
Müzakirənin səbəbi: toy qonorarları
Sənətçilərin gəlirləri Azərbaycanda heç vaxt səngiməyən müzakirə mövzularından biridir. Müğənnilərin dəbdəbəli evləri, bahalı avtomobilləri və geyimləri ictimaiyyətin diqqətini çəkir, onların nə qədər qazandığı ilə bağlı suallar yaranır. Xüsusilə bəzi ifaçıların toylara 5–15 min manat və daha yüksək məbləğə getməsi barədə danışılması bu mövzunu yenidən gündəmə gətirib. Bundan əlavə, sənətçilər kliplərdən, reklamlardan və digər fəaliyyətlərdən də gəlir əldə edirlər.
Bəs sənətçilərin həqiqi qazancı hansı meyarlarla müəyyən edilir və bəyan olunan gəlirlərin faktiki gəlirlərə uyğunluğu necə yoxlanılır? DVX bu suallara cavabında əvvəlcə ümumi qaydanı xatırladıb: vergi ödəyicisi gəlirlərinin, xərclərinin və vergitutma obyektlərinin uçotunu aparmalı, qanunla müəyyən edilmiş hallarda hesabat təqdim etməli və hesablanmış vergiləri vaxtında ödəməlidir.
Kimlər sabit məbləğ ödəyir
Qurumun açıqlamasında deyilir: “Vergi Məcəlləsinə əsasən fərdi qaydada (muzdlu işçi cəlb etmədən) məşğul olan və toylarda, şənliklərdə və digər tədbirlərdə aparıcılıq, çalğıçılıq, rəqqaslıq, aşıqlıq, məzhəkəçilik və digər oxşar fəaliyyət göstərib gəlir əldə edən şəxslər vergi öhdəliklərini “Sadələşdirilmiş vergi üzrə sabit məbləğin, məcburi dövlət sosial sığorta və icbari tibbi sığorta haqqının ödənilməsi haqqında qəbz” almaqla yerinə yetirirlər”.
DVX-nin sözlərinə görə, həmin şəxslər vergi orqanında uçota alınmalı, VÖEN əldə etməli və fəaliyyətə başlayanadək qəbzi könüllü olaraq növbəti ay, rüb, yarımil və ya il üçün almalıdırlar. Qəbz sadələşdirilmiş vergi ilə yanaşı, məcburi dövlət sosial sığorta və icbari tibbi sığorta haqlarını da əhatə edir.
Bakıda 40, kiçik rayonlarda 10 manat
Aylıq 20 manatlıq baza məbləğə fəaliyyət göstərilən əraziyə görə aşağıdakı əmsallar tətbiq olunur:
- Bakı şəhəri (kənd və qəsəbələr daxil olmaqla) – 2 (ayda 40 manat);
- Gəncə, Sumqayıt və Xırdalan şəhərləri – 1,5 (ayda 30 manat);
- Abşeron rayonunun qəsəbə və kəndləri (Xırdalan istisna olmaqla), Şirvan, Mingəçevir, Naxçıvan, Lənkəran, Yevlax, Şəki və Naftalan şəhərləri – 1 (ayda 20 manat);
- digər rayon (şəhər), qəsəbə və kəndlər – 0,5 (ayda 10 manat).
Beləliklə, Bakıda fəaliyyət göstərən ifaçı üçün sadələşdirilmiş vergi üzrə illik sabit məbləğ 480 manat təşkil edir. Mövzunun ictimai rezonans doğurmasının səbəbi də məhz budur: bir toy üçün minlərlə manat qonorar alındığı deyilən sahədə illik vergi məbləği bir neçə yüz manatla məhdudlaşır.
Gəlirlərə nəzarət necə aparılır
DVX bildirib ki, vergilərin düzgün hesablanması və vaxtında ödənilməsi üçün müxtəlif tədbirlər görülür. Vergi orqanı ödəyicinin təqdim etdiyi bəyannamə və hesabatları, uçot məlumatlarını, qurumda mövcud olan və qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada əldə edilən digər məlumatları təhlil edir.
Qurumun sözlərinə görə, bu təhlil bəyan edilən gəlirlərin, xərclərin və digər vergitutma obyektlərinin faktiki fəaliyyətə uyğunluğunu qiymətləndirməyə imkan verir. Məlumatlar arasında uyğunsuzluq və ya vergi öhdəliyinin düzgün hesablanmadığını göstərən hallar aşkar edildikdə, qanunvericilikdə nəzərdə tutulan nəzarət və yoxlama mexanizmlərindən istifadə edilə bilər. Açıqlamada konkret sənətçinin adı çəkilməyib.
Mənbə: Publika.az
Şərhlər